Κάθετος Διάδρομος: Η επίσκεψη που κρίνει το project
Δεν είναι από εκείνες τις επισκέψεις που βγαίνει μια φωτογραφία, ανταλλάσσονται φιλοφρονήσεις και όλα μένουν όπως ήταν. Η διήμερη παρουσία του ειδικού εντεταλμένου της Κομισιόν, Κλάους - Ντίτερ Μπόρχαρντ στην Αθήνα είναι απολύτως κρίσιμη. Γιατί στην πράξη έρχεται να απαντήσει στο απλό ερώτημα: Θέλει πραγματικά η Ευρώπη έναν λειτουργικό Κάθετο Διάδρομο ή απλώς της αρέσει η ιδέα;
Ο ευρωπαίος αξιωματούχος θα καθίσει στο ίδιο τραπέζι με τον υφυπουργό Ενέργειας Νίκος Τσάφο, τον ΔΕΣΦΑ και τη ΡΑΑΕΥ. Στόχος να βρεθεί τρόπος ώστε ο Διάδρομος να λειτουργεί ως ενιαίο προϊόν από την Ελλάδα μέχρι τη Ρουμανία και όχι ως τρεις ξεχωριστές εθνικές διαδρομές που απλώς… ελπίζουμε ότι θα κουμπώσουν.
Σήμερα, το ρυθμιστικό πλαίσιο της ΕΕ αντιμετωπίζει το project σαν μια... σειρά εμπορικών ροών. Μόνο που η πραγματικότητα έχει αλλάξει. Με τη ρωσική κάνουλα να κλείνει οριστικά τα επόμενα χρόνια, η Νοτιοανατολική Ευρώπη δεν χρειάζεται θεωρίες αγοράς. Χρειάζεται σταθερότητα και διασφάλιση εφοδιασμού.Χωρίς ενιαίο ετήσιο προϊόν, χωρίς μακροχρόνιες δεσμεύσεις δυναμικότητας και χωρίς ξεκάθαρους κανόνες, δεν μπορούν να υπάρξουν ανταγωνιστικές τιμές. Και χωρίς ανταγωνιστικές τιμές, δεν έρχεται καμία σοβαρή αγορά να «δέσει» πάνω στον Διάδρομο. Μένει μια καλή ιδέα με σωλήνες....
Η σημασία του όμως είναι πολύ μεγαλύτερη. Ο Κάθετος Διάδρομος μπορεί να μεταφέρει LNG – κυρίως αμερικανικό , από τα ελληνικά terminals προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Σε μια συγκυρία όπου η ενέργεια δεν είναι απλώς εμπόρευμα αλλά εργαλείο επιρροής.
Και στην προκειμένη περίπτωση δεν είναι «ένας ακόμα αγωγός». Αλλά η απόδειξη ότι η Ευρώπη μπορεί να ξεπεράσει αγκυλώσεις και να προσαρμόσει τους κανόνες της επάνω στη γεωπολιτική πραγματικότητα.
Γιατί αλλιώς, ο Κάθετος Διάδρομος θα μείνει αυτό που ξέρουμε καλά να παράγουμε. ‘Ενα «στρατηγικό» project που όλοι επικαλούνται, μέχρι να έρθει η ώρα να το αποφασίσουν.